Het verhaal in één oogopslag:

  • De NAVO beloofde Rusland in 1990 ‘geen inch’ naar het oosten op te schuiven
  • Sindsdien hebben 13 landen zich bij de NAVO aangesloten
  • DE NAVO ontkent de belofte van ‘geen inch uitbreiding’
  • In 2017 kwamen geheime documenten beschikbaar die de toezeggingen bewijzen, waarmee de onbetrouwbaarheid van de NAVO duidelijk wordt
  • Al in 1997 beraadslaagt de Tweede Kamer over de veilighied van Oekraïne wanneer de NAVO verder uitbreidt
  • Ondanks de veiligheidsrisico’s staat Nederalnd uitbreiding toe, een belangrijke voorwaarde voor uitbreiding omdat elk NAVO-lid met een neiuw lid moet instemmen
  • In 2014 staan Nederland, de VS en Europa aan de zijlijn bij de omverwerping van de democratisch gekozen regering in Oekraïne, met als gevolg de annexatie van de Krim door Rusland
  • Oekraïne wordt lidmaatschap van Europa en de NAVO in het vooruitzicht gesteld
  • In februari valt Rusland Oekraïne binnen na jarenlange uitbreiding van de NAVO richting haar grenzen

De NAVO beweert al sinds haar oprichting dat zij een defensieve organisatie is, gericht op het bewaren van de vrede in Europa. Keer op keer heeft de NAVO echter bewezen een uitbreidingsdrift te hebben die juist ten koste van de vrede in Europa gaat.

Het huidige conflict in Oekraïne is een rechtstreeks gevolg van de agressieve wens van de NAVO steeds meer richting de grenzen van Rusland op te schuiven. Het venijn zit in de beweri8ng van de NAVO dat het genootschap open staat voor elk land dat lid wil worden. Sterker nog, de NAVO geeft aan dat ieder land dat lid wil worden daar ook recht op heeft.

Eduard A. Shevardnadze (rechts) begroet Hans-Dietrich Genscher (links) en Helmut Kohl (midden) bij hun aankomst in Moskou op 10 februari 1990 voor gesprekken over de Duitse hereniging. 
Foto: AP Foto / Victor Yurchenko.

Uitbreiding van de NAVO is steeds een punt geweest waar Rusland grote bezwaren tegen maakte. Dagblad Trouw schreef er in 2017 nog over. Tijdens gesprekken rond de Duitse eenwording in 1990, bij de val van de muur, zijn de voormalig bondskanselier Helmut Kohl en toenmalig president Gorbatsjov van Rusland overeengekomen dat heel Duitsland, dus ook de voormalige DDR, lid zou worden van de Navo. Maar alle landen die bij de eenwording betrokken waren – Duitsland, Groot-Brittannië, de VS en Frankrijk – beloofden tot op het hoogste niveau dat het militaire bondgenootschap niet zou uitbreiden. De Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, James Baker, zei tot drie keer toe dat de Navo ‘geen inch zou opschuiven’.

De voormalig Franse leider François Mitterand zei zelfs dat hij ‘persoonlijk hoopte dat de militaire blokken langzaam ontmanteld zouden worden’. Voor Gorbatsjov is dat laatste altijd de inzet geweest. Hij hoopte dat de Navo zou transformeren tot een politieke alliantie waar ook Rusland op termijn lid van zou kunnen worden.

De Russische president Poetin refereert er regelmatig aan en zegt dat er destijds door verschillende westerse leiders is beloofd dat de Navo niet zou opschuiven tot aan de Russische grens.

Pagina uit de aantekeningen van Stepanov-Mamaladze van 12 februari 1990, waarin Baker’s verzekering aan Sjevardnadze tijdens de Ottawa Open Skies-conferentie wordt weerspiegeld: “En als het Verenigd Koninkrijk in de NAVO blijft, moeten we ervoor zorgen dat zijn jurisdictie niet wordt uitgebreid naar het Oosten.”

Het verklaarde volgens sommige analisten in 2017 al zijn gestook in het oosten van Oekraïne en de annexatie van de Krim. Maar het westerse militaire bondgenootschap zegt tot op de dag van vandaag dat dit soort beloftes niet zijn gedaan en noemt ze een ‘mythe’.

Geheime documenten en audio-opnamen

Al in 2017 heeft de George Washington Universiteit echter geheime documenten en audio-opnamen vrijgegeven uit het National Security Archive van gesprekken tussen Gorbatsjov, voormalig minister van buitenlandse zaken Sjevardnadze en verschillende westerse leiders, waarin deze toezeggingen aan Rusland klip en klaar werden gedaan.

Michail Gorbatsjov bespreekt de Duitse eenwording met Hans-Dietrich Genscher en Helmut Kohl in Rusland, 15 juli 1990. Foto: Bundesbildstelle / Presseund Informationsamt der Bundesregierung.

Deze documenten zijn hier voor ieder die interesse heeft te lezen. Uit de documenten blijkt duidelijk dat de toezeggingen zijn gedaan, een belangrijke voorwaarde voor de Russische president Gorbatsjov voor vrede in Europa. De NAVO bleek en blijkt echter niet te vertrouwen, en liegt keer op keer wanneer zij beweert dat de toezeggingen niet zijn gedaan.

Uitbreiding NAVO en gevolgen voor veiligheid Oekraïne al in 1997 in Tweede Kamer besproken

Deze toezeggingen aan Rusland en de uitbreiding van de NAVO die de regering toen toch voorstond, werden tijdens beraadslagingen in de Tweede Kamer op 13 maart 1997 besproken. Kamerlid voor de PvdA van Traa was een vurig voorstander voor uitbreiding van de NAVO naar het Oosten.

Van Traa:

“Dat is precies waar het om gaat: om het hart van elke politicus sneller te doen kloppen om Oost-Europa dezelfde veiligheid te geven als wij zelf hebben; om een antwoord te geven op de Pool die vraagt: waarom zijn jullie soms zo moeilijk over dat NAVO-lidmaatschap, je wilt het zelf toch ook en daarom willen wij het in Polen ook. Wij zijn het Vaclav Havel en Bronislav Geremek in Polen verschuldigd om “ja” te zeggen als dat maar enigszins kan – ik zal uitleggen dat het kan – op hun wens het lidmaatschap van de NAVO en de Europese Unie te verkrijgen”.

Dat de veiligheid van Oekraïne op het spel stond was in 1997 ook al duidelijk. Van Traa zei daarover:

“Oekraïne mag daar niet het slachtoffer van worden. Men moet met Oekraïne een vergelijkbaar pact als met Rusland kunnen afsluiten. In tegenstelling tot wat de heer Bolkestein denkt, namelijk dat Oekraïne extra onder druk zou komen te staan, heeft de minister van buitenlandse zaken van Oekraïne, de heer Udo Venko, in deze eigenste Kamer duidelijk gemaakt dat hij voorstander is van de uitbreiding van de NAVO. Hij ziet daar geen bedreiging in, integendeel”.

Saillant is daarbij dat de minister van Buitenlandse zaken van Oekraïne volgens van Traa “in deze eigenste Kamer duidelijk gemaakt dat hij voorstander is van de uitbreiding van de NAVO. Hij ziet daar geen bedreiging in, integendeel”.

De NAVO: een levensgevaarlijke organisatie

De NAVO toont zich een leugenachtige, agressieve en onbetrouwbare organisatie wiens woord niets waard is. De Agressieve exoansiedrift van de NAVO dreigt Europa in een alomvattende oorlog met Rusland te storten, een oorlog waarvan het risico al sinds minimaal 1997 besproken werd in de Tweede Kamer.

Saillant detail is dat D66 ook toen al de meest vurige pleitbezorger was van uitbreiding van de NAVO naar het oosten, en zich niets gelegen liet liggen aan de belofte aan Rusland dat de NAVO ‘geen inch’ richting het oosten zou opschuiven.

De minister van Buitenlandse Zaken Lavrov refereerde vandaag aan de onbetrouwbaarheid en agressie van het westen en Oekraïne. Tijdens een persconferentie na een ontmoeting met zijn Zuid-Afrikaanse tegenhanger, Naledi Pandor, merkte Lavrov op dat deze “bijna echte” oorlog iets was dat het Westen “al lang aan het voorbereiden was tegen Rusland”.

Wanneer je de documenten leest waarin deze toezeggingen staan kan je niet anders dan concluderen dat de Russische minister van Buitenlandse Zaken Lavrov groot gelijk heeft: het westen was deze oorlog tegen Rusland al lang aan het voorbereiden.

En het meest trieste is: de gemiddelde journalist weet dit allemaal al lang.

Delen op sociale media